13.12 Wyniki finału Konkursu Ojczyzny Polszczyzny 12 grudnia 2015 r. Pobierz
07.12 Lista finalistów Konkursu Ojczyzny Polszczyzny w szkołach podstawowych Pobierz
„Znak szczególny: styl”
Podsumowanie pisemnej części Finału Konkursu Ojczyzny Polszczyzny 2012 dla uczniów szkół ponadgimnazjalnych
wróć do listy artykułów
Artykuł autor: Barbara Porębska

30 listopada 2012 roku w auli Ossolineum odbyła się pisemna część Finału Ogólnopolskiego Konkursu Ojczyzny Polszczyzny dla uczniów szkół ponadgimnazjalnych. Przystąpiło do niej 42 uczestników, którzy osiągnęli najlepsze wyniki w swoich rejonach. Arkusz konkursowy nosił tytuł „Znak szczególny: styl. Zawarte w nim pytania zostały sformułowane w oparciu o fragment powieści „Prawiek i inne czasy Olgi Tokarczuk i wiersz „Słowisień Juliana Tuwima. Na odpowiedzi przewidziano 90 minut. Arkusz zawierał 11 zadań zamkniętych wielokrotnego wyboru i 10 zadań otwartych krótkiej odpowiedzi. Podobnie jak w części pisemnej dla gimnazjów i szkół podstawowych osobne zadanie (nr 22) polegało na korekcie zdań zawierających błędy językowe. Licealiści pisali również wypracowanie, w którym mieli scharakteryzować styl wybranego pisarza. Za część pisemną można było otrzymać maksymalnie 40 punktów. Zadania konkursowe sprawdzały umiejętność odczytania sensu fragmentu prozy, rozumienia znaczeń przenośnych i dosłownych wyrazów. Uczestnicy wskazywali również bohatera i określali funkcję narratora (odtwarzanie, kreowanie świata przedstawionego). Kolejne pytania dotyczyły pisowni wyrazów złożonych oraz takich tropów poetyckich, jak: oksymoron, metafora, metonimia i peryfraza. W drugiej części arkusza pytania nawiązywały do wiersza „Słowisień Tuwima. Należało wskazać w nim fonetyczne środki stylistyczne, onomatopeję i instrumentację głoskową oraz wyjaśnić, na czym polegają te zabiegi poetyckie. Uczniowie musieli również podać przykład synestezji, a także zinterpretować znaczenie neologizmów: „sierpiec i „niebłocze. Najwięcej kłopotów sprawiło uczestnikom pytanie nr 15, polegające na interpretacji tytułu wiersza w kontekście jego treści. Niewiele osób potrafiło również zacytować wersy z instrumentacją głoskową i wyjaśnić, na czym ona polega. Trudne okazały się także pytania dotyczące przykładów synestezji (nr 22) oraz wyjaśnienia budowy i interpretacji znaczenia neologizmów (nr 18). Najmniej problemów przysporzyło zadanie 16, w którym należało określić, jakimi wrażeniami autor zastąpił przekaz znaczeń we fragmencie prozy oraz zadanie 11, polegające na podaniu członów, z których powstał wyraz „wieloistne i interpretacji metafory „wieloistne wędrówki. Większość poradziła sobie też z określeniem głównego bohatera fragmentu prozy Olgi Tokarczuk (zadanie 2) i wskazaniem oksymoronu (zadanie 9). Tylko 8 uczestników odnalazło i dobrze poprawiło wszystkie błędy językowe w zadaniu 22. Niewiele osób uznało za błędne sformułowania: „na dzień dzisiejszy, „spadać w dół i „obejść się ze smakiem. Zdarzały się prace, w których poprawiano związek „oddać sprawiedliwość na „oddać honory, co świadczy o nieznajomości związków frazeologicznych i braku umiejętności ich poprawnego zastosowania w kontekście zdania.

Temat wypracowania: „Piękne pisanie. Scharakteryzuj sposób pisania, a w szczególności styl wybranego autora dawał piszącym możliwość swobodnego wyboru pisarza, którego styl chcieli charakteryzować. Wybór tekstów odzwierciedla literackie poszukiwania, fascynacje, ale również mody. Wśród omawianych utworów znalazły się zarówno te należące do klasyki literatury, jak i teksty literatury popularnej. na przykład „Kod Leonarda da Vinci Dana Browna, „Świat dysku Terry Pratchta, powieści Andrzeja Sapkowskiego. Jedna z ciekawszych prac poświęcona była językowi powieści „List miłosny pismem klinowym współczesnego pisarza czeskiego Tomasa Zmeskala. Na uwagę zasługuje też różnorodność tematyczna i gatunkowa utworów, na podstawie których był omawiany styl poszczególnych autorów. Uczestnicy pisali o oryginalnym humorze i grach słownych w powieściach fantasy Sapkowskiego, archaizacji w powieściach historycznych Sienkiewicza, inspiracjach muzycznych w poezji Leśmiana czy też o nostalgicznych i melancholijnych opisach w „Bohiniu Konwickiego. Temat wypracowania skłonił również do prób określenia pojęcia „piękne pisanie. Autorzy najwyżej ocenionych prac nie tylko swobodnie posługiwali się pojęciami z zakresu teorii literatury, ale wykazali się również znajomością kontekstów literackich i filozoficznych. Według jednej z piszących „Leśmian doskonale oddał ciągłe stawanie się, trwanie świata w Bergsonowskim pędzie życiowym. Kwiaty-„niebywałki cudacznie drapieżnieją w ogrodzie Pana Błyszczyńskiego, a wędrowiec mknie „w tę zieleń, w tę zieleń, by stać się topielcem zieleni. Jurorzy docenili również oryginalność i dojrzałość formułowanych opinii, a także ciekawą kompozycję i urodę językową wypracowań. Wyróżniona uczestniczka w następujący sposób oddaje plastyczne opisy Konwickiego: „Czytając „Bohiń, odbiorca odnosi wrażenie, że świat przedstawiony w powieści umiera. Powóz trzeszczy, meble są zniszczone, w pokojach zalega kurz i zeschłe liście, pajęczyny zasłaniają świat za oknami. Nadchodzi jesień. Za wymienione walory przyznawane były dodatkowe punkty. Niżej ocenione prace nie zawierały tak wnikliwych analiz, pozbawione też były intertekstualnych odwołań, a ich autorzy powinni jeszcze doskonalić warsztat badacza literatury i języka, aby osiągnąć sukces w kolejnej edycji konkursu.

Barbara Porębska

Portal EduqrsorPortal Eduqrsor
Organizator konkursu:
STOWARZYSZENIE
OJCZYZNY POLSZCZYZNY
Główni sponsorzy:
Sponsorzy:
Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego


Patroni honorowi:


Patroni medialni:

kontakt | regulamin
Copyright Nowa Era 2013